Đốt hơn 100 tỉ tệ, đơn tăng gần gấp đôi mà lợi nhuận vẫn rơi 89%: Alibaba “xuống bếp” mở quán cơm 15 tệ

Taobao Flash Sale vừa thử nghiệm tại Thâm Quyến một thương hiệu cơm bình dân mang tên 吉哇食堂 (Cát Oa): 5 cửa hàng, món lẻ mười mấy tệ, suất ăn sau voucher chỉ từ 20 tệ. Đằng sau một quán cơm nhỏ là nước cờ mới của cả ba ông lớn — sau khi cuộc chiến trợ cấp đẩy đơn giao đồ ăn toàn ngành từ 85 triệu lên 160 triệu đơn mỗi ngày, lợi nhuận của Meituan vẫn rơi tới 89%.

Ảnh minh họa bài viết: Đốt hơn 100 tỉ tệ, đơn tăng gần gấp đôi mà lợi nhuận vẫn rơi 89%: Alibaba “xuống bếp” mở quán cơm 15 tệ

Tin tức quốc tế · Rikio Agency tổng hợp

Quán cơm 15 tệ: 5 cửa hàng, doanh số tháng tới 9.999+ suất

Thương hiệu 吉哇食堂 do Taobao Flash Sale đưa ra, chủ yếu bán cơm bình dân giá rẻ, nhắm vào nhu cầu một bữa cơm của dân văn phòng. Cửa hàng treo biển hiệu thống nhất, do thương nhân ăn uống địa phương chịu trách nhiệm vận hành thực tế; Taobao Flash Sale cung cấp hỗ trợ như ủy quyền thương hiệu. Theo thông tin công khai hiện tại, các cửa hàng này không phải bếp trực tiếp do nền tảng vận hành.

Mặt tiền quán cơm Cát Oa của Taobao Flash Sale tại Thâm Quyến
Mặt tiền quán cơm Cát Oa của Taobao Flash Sale tại Thâm Quyến. Nguồn ảnh: Jiemian News.

Cơ quan vận hành của Taobao Flash Sale là công ty Lazas Network Technology (Thượng Hải) đã nộp 4 đơn đăng ký nhãn hiệu “吉哇食堂” vào ngày 14/10/2026. Tính tới 14/11, 吉哇食堂 đã mở 5 cửa hàng tại Thâm Quyến, phân bố ở các khu Thanh Hồ, Đại Lãng, Bản Điền, Dân Trị. Thực đơn rất đời thường: cơm kho, cơm vịt quay, món ăn gia đình, suất tự chọn.

Giá món lẻ phần lớn ở mức mười mấy tệ; một phần suất ăn có giá gốc 30–40 tệ, sau khi dùng voucher giá thường thấy khoảng 20–35 tệ. Một nhân viên cửa hàng cho biết doanh thu mỗi ngày của một cửa hàng khoảng 600–800 tệ — lưu ý đây là doanh thu, không phải số đơn.

Trang đặt món quán Cát Oa trên Taobao Flash Sale
Trang đặt món quán Cát Oa trên Taobao Flash Sale. Nguồn ảnh: Jiemian News.

Tính tới 18/11, doanh số tháng ghi trên trang: cửa hàng Đại Lãng và Bản Điền đều đạt 9.999+ suất, cửa hàng Dân Trị 7.000+ suất, cửa hàng Thanh Hồ 5.000+ suất. Cửa hàng Bản Điền còn lên bảng xếp hạng món ăn bát nhỏ bán chạy tại Thâm Quyến.

Trong đánh giá, có người khen cơm giò heo kho thấm vị, mềm dẻo, có người khen tốc độ ra món, nguyên liệu và bao bì; cũng có một phần đánh giá xấu nói khẩu phần không đủ, vị không ngon. Nhìn chung đánh giá xấu chiếm tỉ lệ ít, điểm cửa hàng ở mức 4,3–4,9.

Đánh giá cửa hàng Cát Oa: 4,7 điểm, 447 đánh giá
Trang đánh giá cửa hàng Cát Oa trên Taobao Flash Sale. Nguồn ảnh: Taobao Flash Sale.

Bản thân bài gốc cũng nhận xét: cùng một biển hiệu, đặt vào các khu thương mại và người vận hành khác nhau thì hiệu quả thực tế có thể khác nhau — 吉哇 hiện vẫn giống một thử nghiệm cung ứng phạm vi nhỏ, và điều cần kiểm chứng là nền tảng có tổ chức được nguồn cung ăn uống ổn định hơn thông qua thương hiệu và quy tắc hay không.

Ba cách “xuống bếp” khác nhau của Meituan, JD và Taobao

Meituan đi trước với 浣熊食堂 (Hoán Hùng), ra mắt ngày 1/7/2025: chủ yếu xây bếp tập trung cho đồ ăn mang đi, rồi để thương hiệu và thương nhân vào vận hành; nhấn mạnh bếp sau, nguyên liệu và quy trình vận hành minh bạch, lấy “toàn trình nhìn thấy được, truy xuất được” làm điểm bán về an toàn thực phẩm.

Infographic bếp minh bạch Hoán Hùng của Meituan
Bếp Hoán Hùng của Meituan: “nhìn thấy được, truy xuất được”. Nguồn ảnh: Meituan.

Theo báo cáo trách nhiệm xã hội 2025 của Meituan, tính tới cuối năm đó, 浣熊食堂 đã vận hành hơn 30 cửa hàng tại nhiều thành phố, hợp tác với hơn 500 thương hiệu và cửa hàng nhỏ chất lượng, phục vụ hơn 10 triệu người tiêu dùng. Cách làm của Meituan là “dựng bếp, làm dịch vụ”.

JD đi sâu hơn với 七鲜小厨 (Thất Tiên Tiểu Trù), ra mắt tháng 7/2025, cửa hàng mang đi tự vận hành đầu tiên mở ngày 20/7/2025 tại Bắc Kinh. JD phụ trách toàn bộ vận hành và tổ chức bếp sau, đối tác món ăn chủ yếu tham gia nghiên cứu phát triển; cửa hàng nhấn mạnh nấu tại chỗ, bếp minh bạch, một số bếp dùng thiết bị nấu tự động. JD cho biết tính tới cuối tháng 2/2026, 七鲜小厨 đã mở hơn 50 cửa hàng tại nhiều nơi trên cả nước; sau 3 tháng mở cửa, đơn đặt hàng trung bình mỗi cửa hàng mỗi ngày vượt 500 đơn.

Cửa hàng Thất Tiên Tiểu Trù của JD đông khách
Cửa hàng Thất Tiên Tiểu Trù của JD. Nguồn ảnh: Beijing Business Today.

So với Meituan, JD nắm nhiều khâu vận hành cửa hàng hơn, kiểm soát chuẩn hóa sâu hơn — nhưng đầu tư và quản lý cũng nặng hơn.

Taobao Flash Sale chọn cách nhẹ nhất với 吉哇食堂: “đưa thương hiệu, tìm thương nhân địa phương vận hành” — mượn bếp và năng lực vận hành của thương nhân địa phương để thử thị trường, nhưng chất lượng ra món từng cửa hàng phụ thuộc nhiều vào đối tác. Bù lại, Taobao Flash Sale có điều kiện nối độ phủ thương hiệu, ưu đãi chạm tới người dùng và giao đồ ăn với nhau nhờ quy mô người dùng Taobao, lưu lượng trong hệ sinh thái Alibaba và mạng giao hàng tức thời của Ele.me (饿了么).

Vì sao phải “xuống bếp”: trợ cấp không nuôi nổi tăng trưởng

Một nguyên nhân quan trọng là cách làm trước đây dựa vào trợ cấp, giá rẻ đổi đơn hàng ngày càng khó tự nó chống đỡ tăng trưởng dài hạn. Một năm trước, các nền tảng giao đồ ăn cạnh tranh gay gắt quanh mức ưu đãi, giá và lưu lượng người dùng; theo ước tính, trong thời gian cạnh tranh, lượng đơn giao đồ ăn trung bình mỗi ngày của toàn ngành tăng từ khoảng 85 triệu lên khoảng 160 triệu đơn — số đơn quả thật bị đẩy cao, nhưng hiệu quả tổng thể hầu như không tăng.

Lợi nhuận ròng đã điều chỉnh quý II/2025 của Meituan giảm 89% so với cùng kỳ, phản ánh áp lực cạnh tranh khi đó lên lợi nhuận. Theo biểu đồ trong bài gốc, quý II/2025 Meituan đạt doanh thu 91,8 tỉ tệ (tăng 12%), nhưng lợi nhuận ròng đã điều chỉnh chỉ còn 1,5 tỉ tệ (giảm 89%).

Biểu đồ lợi nhuận Meituan quý II/2025: lợi nhuận ròng điều chỉnh giảm 89%
Số liệu lợi nhuận rút gọn của Meituan quý II/2025. Nguồn ảnh: Sina Finance.

Tháng 6/2026, Tổng cục Quản lý thị trường ban hành dự thảo “Mười quy tắc về hành vi trợ cấp của nền tảng giao đồ ăn (lấy ý kiến)”, cho biết qua điều tra phát hiện nền tảng tồn tại vấn đề lợi dụng ưu thế vốn để chiếm thị trường, ép thương nhân tham gia trợ cấp, gây cạnh tranh phi lý trí trong ngành — tín hiệu rõ ràng là nền tảng không thể chỉ dựa vào trợ cấp dài hạn, quy mô lớn để giải thích tăng trưởng, cạnh tranh phải trở về sản phẩm, dịch vụ và hiệu quả vận hành.

Thị trường ăn uống vẫn lớn nhưng tăng trưởng chậm lại: số liệu Tổng cục Thống kê cho thấy năm 2025, doanh thu ăn uống toàn quốc đạt 5.798,2 tỉ tệ, tăng 3,2% so với cùng kỳ, trong khi tốc độ tăng năm 2024 là 5,3%.

Bảng số liệu Tổng cục Thống kê: doanh thu ăn uống 2025 tăng 3,2%
Số liệu chính về tổng mức bán lẻ hàng tiêu dùng tháng 12/2025. Nguồn ảnh: Tổng cục Thống kê Trung Quốc.

Bài gốc kết luận: nền tảng “xuống bếp” là để tìm điểm tăng trưởng ngoài đơn hàng — nguồn cung ăn uống ổn định hơn, an toàn thực phẩm kiểm soát được hơn, quy trình ra món chuẩn hóa hơn. Nhưng kinh doanh ăn uống phụ thuộc nhiều vào khu thương mại và khẩu vị, chuẩn hóa không có nghĩa mọi cửa hàng đều dùng một cách làm; nếu yêu cầu về giá và hiệu quả cuối cùng do thương nhân gánh, có thể càng ép lợi nhuận cửa hàng. Mặt khác, nền tảng vừa nắm phân phối lưu lượng vừa tham gia cung ứng ăn uống, nên quy tắc lưu lượng có công bằng không và thương nhân có được không gian kinh doanh hợp lý không cũng sẽ thành vấn đề không thể tránh.

Rút ra cho seller Việt Nam

Cuộc chiến trợ cấp đã tới giới hạn — cả cơ quan quản lý lẫn con số lợi nhuận đều nói cùng một điều: đốt tiền đổi đơn không còn nuôi được tăng trưởng. Seller Việt bán trên sàn cũng nên đọc tín hiệu này: khi sàn siết trợ cấp, cuộc chơi quay về sản phẩm, giá trị thật và hiệu quả vận hành, ai phụ thuộc vào voucher và trợ cấp sẽ hụt hơi trước tiên.

Điểm thứ hai là xu hướng “sàn đi vào khâu sản xuất”: ba sàn lớn không còn chỉ tranh nhau đơn hàng, họ tranh nhau quyền kiểm soát món ăn, nguyên liệu và quy trình ra món. Với seller, bài học là ai nắm được khâu sản xuất và chuẩn hóa tốt hơn sẽ giữ được biên lợi nhuận khi giá bán bị ép xuống — còn ai chỉ làm trung gian gom hàng sẽ càng khó sống.

Cuối cùng, mô hình ủy quyền thương hiệu kiểu 吉哇 cho thấy sàn sẵn sàng “cho mượn” thương hiệu và lưu lượng để thương nhân địa phương vận hành. Seller Việt làm F&B hay hàng tiêu dùng nên để ý: cơ hội hợp tác với sàn không chỉ nằm ở gian hàng online, mà còn ở các mô hình offline mà sàn đang thử nghiệm — và người vào sớm, làm chuẩn ngay từ đầu sẽ có lợi thế khi mô hình được nhân rộng.

Nguồn: Thương mại điện tử Trung Quốc

Muốn biết shop của bạn đang nghẽn ở đâu?

Gửi link gian hàng, Rikio Agency sẽ khám shop miễn phí và đề xuất hướng tăng trưởng.

Đăng ký khám shop →

Miễn phí

Khám shop

Để lại thông tin, Rikio khám shop và gửi báo giá phù hợp với tình trạng gian hàng của anh/chị.

Tìm kiếm trên Rikio

Zalo f