Nguồn: Metric, Báo cáo thị trường sàn bán lẻ trực tuyến Quý III/2026 (báo cáo dẫn Báo điện tử Chính phủ, Báo Công Thương, TikTok Shop, Shopee). Rikio Agency tóm lược. Bài viết mang tính thông tin, không thay thế văn bản pháp luật và thông báo chính thức của sàn.
Tóm tắt nhanh
- Luật Thương mại điện tử số 122/2025/QH15 có hiệu lực từ 01/07/2026: người bán phải xác thực danh tính điện tử; nền tảng phải xác thực người livestream.
- Thông tư 90/2026/TT-BTC (từ 01/07/2026) thay Thông tư 86/2024/TT-BTC, cập nhật đăng ký thuế và việc sàn khấu trừ, nộp thay.
- TikTok Shop: phí hoa hồng theo ngành từ 03/07; Voucher Extra từ 4% lên 5%; danh sách hàng không được trả vì “Đổi ý” từ 03/09; nhãn “100% Chính hãng” chỉ cho Mall từ 04/09.
- Shopee: chương trình hỗ trợ hiển thị livestream cho KOL/KOC được mời từ 01/08/2026.
1. Luật Thương mại điện tử: xác thực người bán và quản lý livestream
Theo báo cáo, Luật Thương mại điện tử số 122/2025/QH15 có hiệu lực từ 01/07/2026, bổ sung quy định cho livestream bán hàng và tiếp thị liên kết:
- Người bán phải được xác thực danh tính điện tử trước khi hoạt động.
- Livestream bán hàng: nền tảng phải xác thực danh tính người livestream, tiếp nhận khiếu nại và lưu trữ dữ liệu hình ảnh, âm thanh.
- Người livestream không được cung cấp thông tin gian dối hoặc gây nhầm lẫn về chất lượng, công dụng sản phẩm.
- Tiếp thị liên kết: đơn vị cung cấp dịch vụ phải xác thực người tiếp thị và ngăn liên kết tới hàng hóa, dịch vụ vi phạm.
Nhà bán nên làm gì: hoàn tất xác thực trên từng sàn; rà lại kịch bản livestream, bỏ các câu nói quá về công dụng; với KOC và affiliate, yêu cầu họ nói đúng thông tin sản phẩm. Shop dùng livestream bằng người dẫn ảo (AI) cũng nên rà kịch bản theo tinh thần này và theo dõi hướng dẫn cụ thể của từng sàn.
2. Thuế: cập nhật đăng ký và khấu trừ, nộp thay
Thông tư 90/2026/TT-BTC có hiệu lực từ 01/07/2026, thay thế Thông tư 86/2024/TT-BTC:
- Quy định đối tượng đăng ký thuế là tổ chức nước ngoài, cá nhân không cư trú kinh doanh trên nền tảng thương mại điện tử.
- Xác định các trường hợp nền tảng có chức năng đặt hàng và thanh toán sẽ khấu trừ, nộp thay thuế.
- Bổ sung hình thức nộp hồ sơ điện tử.
- Với người bán đa kênh, hướng dẫn của Cục Thuế đề cập việc quản lý thông tin định danh, doanh thu, giao dịch, hóa đơn và số thuế đã được khấu trừ, nộp thay để đối chiếu.
Nhà bán nên làm gì: lưu đầy đủ báo cáo doanh thu và chứng từ khấu trừ của từng sàn để đối chiếu cuối kỳ; nếu bán nhiều sàn, tổng hợp doanh thu theo một mẫu thống nhất. Với câu hỏi cụ thể, hỏi kế toán hoặc cơ quan thuế. Xem thêm Hướng dẫn thuế affiliate 2026.
3. TikTok Shop: phí, đổi trả và nhãn chính hãng
- Từ 03/07/2026: phí hoa hồng cập nhật theo từng nhóm sản phẩm, khác nhau giữa gian hàng thường và Mall. Một số nhóm hàng thiết yếu được giảm, nhóm khác tăng.
- Voucher Extra: phí tăng từ 4% lên 5%, giữ mức trần 50.000 đồng/sản phẩm.
- Nhà bán mới: gian hàng mở từ 01/07 đến 30/09/2026 có thể được miễn phí giao dịch 60 ngày, tối đa 30 triệu đồng, nếu hoàn thành nhiệm vụ đăng năm sản phẩm và đáp ứng điều kiện chương trình.
- Từ 03/09/2026: cập nhật danh sách sản phẩm không đủ điều kiện trả hàng vì lý do “Đổi ý”.
- Từ 04/09/2026: nhãn “100% Chính hãng” dành cho nhà bán Mall, trừ trường hợp được chấp thuận; gian hàng ngoài Mall đang có nhãn sẽ bị gỡ nếu không thuộc diện ngoại lệ.
Nhà bán nên làm gì: tính lại lợi nhuận từng sản phẩm theo mức phí mới, nhất là khi tham gia Voucher Extra. Xem Phí sàn Shopee, TikTok Shop mới nhất 2026 và công cụ tính phí sàn. Nếu đang dựa vào nhãn chính hãng để bán, cân nhắc lộ trình lên Mall.
4. Shopee: hỗ trợ hiển thị livestream
Từ 01/08/2026, Shopee triển khai chương trình hỗ trợ hiển thị livestream dành cho KOL/KOC được mời và đáp ứng tiêu chí. Tiêu chí gồm lịch sử sử dụng dịch vụ và số đơn hàng từ livestream; quyền lợi áp dụng theo thể lệ chương trình.
Nhà bán nên làm gì: livestream đều đặn và tích lũy đơn từ live là điều kiện để được sàn ưu tiên. Shop chưa có đội live có thể bắt đầu bằng lịch live cố định mỗi ngày.
Câu hỏi thường gặp
Luật Thương mại điện tử có hiệu lực từ khi nào?
Từ 01/07/2026, theo báo cáo.
Phí Voucher Extra trên TikTok Shop hiện là bao nhiêu?
Theo báo cáo, tăng từ 4% lên 5%, trần 50.000 đồng/sản phẩm. Nhà bán nên kiểm tra mức hiện hành trên trung tâm người bán.
Bài này có thay thế văn bản pháp luật không?
Không. Đây là bản tóm lược thông tin; nhà bán cần đọc văn bản gốc và thông báo chính thức của sàn.
Nguồn tham khảo: Metric, Báo cáo thị trường sàn bán lẻ trực tuyến Quý III/2026 (dẫn Báo điện tử Chính phủ, Báo Công Thương, TikTok Shop, Shopee). Rikio Agency tóm lược.